Sociaal Impact Fonds Rotterdam - SIFR
Het SIF-R stelt ondernemers in staat bij te dragen aan sociaal-maatschappelijke doelen in de gemeente. De gemeente overweegt nu om een nieuwe impuls te geven voor sociaal ondernemerschap vanuit het Kansen voor West-programma, omdat de huidige faciliteiten en middelen onvoldoende in de behoefte kunnen voorzien om het marktfalen op te lossen. Dit kapitaalmarktonderzoek brengt in beeld of er (nog steeds) sprake is van een financieringskloof tussen vraag en aanbod voor sociaal ondernemerschap die een nieuwe bijdrage voor sociaal ondernemerschap uit publieke middelen rechtvaardigt.
Het begrip ‘sociaal ondernemerschap’ is lastig te vatten. Tot voor kort keken we vooral naar sociale ondernemingen “pur sang”, die prioriteit geven aan hun sociale impact boven andere aspecten van ondernemerschap. De aandacht ging vooral uit naar het sociale domein, in het bijzonder de arbeidsmarkt. Inmiddels wordt sociaal ondernemerschap breder gedefinieerd en spreken we ook wel van impact-ondernemerschap. Ook breder mkb en andere Sustainable Development Goals dan arbeidsparticipatie alleen, zoals een circulaire economie, komen in het blikveld.
In dit onderzoek beschouwen we sociaal ondernemerschap in brede zin, omdat het brede bedrijfsleven in principe goed in staat is bij te dragen aan sociaal-maatschappelijke doelstellingen van het gemeentelijk beleid. Een financieringsfaciliteit voor sociaal ondernemerschap zou zich op een bredere doelgroep kunnen richten.
Financieringskloof sociaal ondernemerschap in Rotterdam
Rotterdam kent een krachtige en veelzijdige economie, en is een van de sterkste regionale economieën van Nederland. Toch kent Rotterdam ook grote maatschappelijke uitdagingen: een hoge werkloosheid, grote schuldenproblematiek bij bepaalde bevolkingsgroepen, kansenongelijkheid, sociale uitsluiting, huisvestingsproblemen, en zo meer. In 2014 is de gemeente in gesprek gegaan met private partijen over de maatschappelijke uitdagingen in de stad. Hieruit is de Rotterdamse Impact Coalitie voortgekomen. Dit heeft geleid tot het oprichten van Voor Goed Agency (de aanjaag-organisatie), THRIVE Rotterdam (de denk- en doetank) én het SIF-R (het financieringsfonds).
Rotterdam heeft via het SIF-R ervaring opgedaan met verschillende financieringsinstrumenten, waarbij op reguliere financieringen een hefboom van 2,19 is gerealiseerd. De verwachting leeft dat de belangstelling voor sociaal ondernemen de komende jaren groter gaat worden, zeker nu er succesvolle voorbeelden zijn. Betrokkenen zien ook een 3 trendontwikkeling dat steeds meer reguliere ondernemers op zoek zijn naar financiering voor sociaal-maatschappelijke investeringen. Daarmee loopt ook de financieringsbehoefte voor deze investeringen op. Marktpartijen (reguliere financiers en filantropisch georiënteerde fondsen) kunnen daarin slechts beperkt voorzien.
Rotterdam herbergt nu circa 250 sociale ondernemingen pur sang, waarvan een fors aandeel moeizaam tot zeer moeizaam aan financiering komt. De financieringsbehoefte in dat segment ramen wij op € 5 tot € 10 miljoen voor de komende vijf jaar. In 5% tot 10% daarvan kunnen reguliere financiers en filantropisch georiënteerde fondsen voorzien.
Daarnaast is ook binnen het reguliere mkb een substantieel aandeel te onderscheiden van ondernemingen die (zeer) beperkt toegang hebben tot financiering. Zij hebben om die reden nauwelijks mogelijkheden om te investeren in een sociaal-maatschappelijk optimale bedrijfsvoering, ook als zij daar wel in geïnteresseerd zijn. In dit segment zien wij een kloof tussen de financieringsbehoefte en het financieringsaanbod van € 36,2 tot € 72,5 mln.
Daarmee komt het totale tekort voor de komende vijf jaar (de financieringskloof voor sociaal ondernemerschap in Rotterdam) op € 40,2 tot € 80,5 mln.
Hier vindt u het bijbehorende kapitaalmarktonderzoek:
Kapitaalmarktonderzoek Lysias Sociaal Ondernemerschap in Rotterdam 30-11-2023
.